Lagerwerk ombouwen van de R25/3 wielnaaf naar R26/27.

De lagers in de volle R25/3 wielnaaf zijn anders dan in de volle wielnaaf van de R26/27. In het mono technisch handboek op bladzijde 48 wordt aangegeven dat de lege R25/3 naaf gelijk is aan de lege naaf van de R26/27. In de gevulde naven zitten echter grote verschillen. In de R25/3 naaf zit een naaldlager en een dubbelrijig kogellager. Bij vervanging zijn dit dure lagers. In de R26/ 27 naaf zitten twee instelbare lagers 30203. Die zijn een stuk goedkoper en makkelijker te vervangen.

Met de ombouw van de R25/3 naaf naar de R26/27 naaf moet men de volgende onderdelen vervangen: 2 lagers 30203 en de beide bussen tussen de lagers met een stelring van 5.8 tot 7.2 mm om de lagers af te stellen. Daar de buitendiameter van het naaldlager kleiner is dan de buitendiameter van het te vervangen 30203 lager moet de naafbus uit de naaf  worden gedemonteerd en vervolgens worden uitgedraaid. Om de naafbus te demonteren uit de naaf legt men de naaf met uitgebouwd lagerwerk 15 minuten in de oven bij een temperatuur van 180 graden Celsius. Leg dan de verwarmde naaf op een paar houten balken en sla met een passende bus of dop de naafbus uit de naaf. De bus kan nu worden uitgedraaid op dezelfde diameter als het lager aan de moerkant van de naafbus. Denk wel aan de aanslagrand van ongeveer 5.5 mm van de buitenring van het diepste lager. Als voorbeeld kan een originele naafbus worden gebruikt om fouten te voorkomen. Tussen de lagerpassingen in is de diameter iets meer uitgedraaid zodat met het inzetten van de lagers het diepste lager doorschiet naar de volgende passing. Als dat is gebeurd legt men de gereinigde naaf weer 15 minuten in de oven en monteert men weer de naafbus. Vervolgens draait men een M6 boutje in de naafbus zodat de naafbus goed aanzit. Laat dan de naaf rustig afkoelen. Daarna kan men de nieuwe lagers afgesteld op een wielas met nieuwe tussenbussen in een keer monteren. Op verzoek levert de Hobbyist nieuwe tussenbussen, maar die waren voor mij nog niet leverbaar. De bussen heb ik moeten laten draaien. Na montage van nieuwe viltringen is uw naaf nu omgebouwd naar de originele R26/27 naaf.

Zonder draaiwerk kunt u de volle R25/3 naaf dus niet aanpassen. Als u de tussenbussen kan kopen hoeft u alleen de naafbus uit te draaien. Al met al is de totale aanpassing niet goedkoop, maar heeft het grote voordelen. De 30203 lagers zijn goedkoper, overal te verkrijgen en makkelijker te vervangen. Ook het afstellen van deze lagers is gemakkelijker dan in de R25/3 naaf.  

Tot slot moet er nog wel de grote buitendrukbus worden aangeschaft en kan de naaf in de motor worden ingebouwd. In tegenstelling tot wat in het mono technisch handboek staat kan men de 30203 lagers niet zomaar vervangen zonder de naafbus uit te draaien. Succes met de ombouw. 

Ed Steur.